ΜΕ ΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΙΣΧΥΘΗΚΑΝ ΤΑ ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΙΕΚ

ΑΡΘΡΟ ΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ Ο κυβερνητικός στόχος επετεύχθη: στροφή στα ιδιωτικά ΣΑΕΚ (ΙΕΚ) 

ΑΡΘΡΟ ΚΑΙ ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΙΕΚ

ΣΕ ΙΔΙΩΤΕΣ ΟΔΗΓΕΙΤΑΙ Η ΜΑΘΗΤΕΙΑ ΤΩΝ ΕΠΑΛ;

 

του Θέμη Κοτσιφάκη,

εκπ/κού, πρώην προέδρου της ΟΛΜΕ

 

Ξαναχτυπά για δεύτερη φορά το ΥΠΑΙΘ το θεσμό της μαθητείας των αποφοίτων Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑΛ), που θεσμοθετήθηκε το 2016 και εφαρμόστηκε για πρώτη φορά το σχολικό έτος 2017-18.

Αφού φρόντισε να τον εξασθενίσει σε αριθμό θέσεων και μαθητευομένων   τα τελευταία τρία χρόνια, αργά αργά αλλά σταθερά, το ΥΠΑΙΘ ξηλώνει πλέον και θετικά θεσμικά του χαρακτηριστικά,  προετοιμάζοντας την ιδιωτικοποίησή του.

Είχαμε επισημάνει  την πραγματική στόχευση της κυβέρνησης με την ευκαιρία της ρύθμισης του ν. 4763/20. Με αυτή τη ρύθμιση το ΥΠΑΙΘ είχε ακυρώσει νομοθετικά την οργανική σχέση του «Μεταλυκειακού έτους -Τάξης μαθητείας» με τα ΕΠΑΛ, σχέση που υπήρχε από το ν. 4386/16, αφού τότε το έτος αυτό αποτελούσε τον δεύτερο εκπαιδευτικό τους κύκλο, οργανικά ενταγμένο στη ζωή του σχολείου. Προφανής λόγος, λέγαμε τότε,  ήταν να εξυπηρετηθεί ο μελλοντικός στόχος, να αναλάβουν ιδιώτες το θεσμό της μαθητείας.

Δυστυχώς επιβεβαιωνόμαστε. Με το άρθρο 309 του νέου νομοσχεδίου για τα Πανεπιστήμια, που δόθηκε για διαβούλευση αυτές τις μέρες, γίνεται ένα ακόμη βήμα σε αυτή την κατεύθυνση. Συγκεκριμένα, προβλέπεται πλέον η λειτουργία του «Μεταλυκειακού έτους -Τάξης μαθητείας» να γίνεται εκτός ωραρίου λειτουργίας των ΕΠΑΛ, με προσωπικό που κυρίως θα είναι αναπληρωτές «αποκλειστικά για τη μαθητεία», που θα λειτουργούν στην πράξη  όμως ως εκπαιδευτές και εκπαιδευτικοί από ολόκληρη την Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης και όχι μόνο από το συγκεκριμένο ΕΠΑΛ, με αμοιβή. Δεν θα υπολογίζεται πλέον στο υποχρεωτικό ωράριο εργασίας τους ούτε η διδασκαλία στο εργαστήριο ούτε η εποπτεία στον χώρο εργασίας, όπως σήμερα. Στην πράξη θα μειωθούν και οι θέσεις εργασίας.

Από την άλλη μεριά, θα υπάρχει δυσκολία κάλυψης των τμημάτων με αναπληρωτές εκπαιδευτικούς, που θα πρέπει να   ταξιδεύουν ανά την Ελλάδα για λίγες ώρες (μέχρι 7 ώρες το ανώτερο, που είναι ολόκληρο το εργαστηριακό μάθημα).

Δηλαδή, μετατρέπεται ο θεσμός της μαθητείας σε μια  λειτουργία «τύπου ΙΕΚ», ξεκόβεται τελείως το έτος μαθητείας από τη λειτουργία του σχολείου, απλά θα χρησιμοποιούνται τα Εργαστηριακά Κέντρα.

Προφανώς, δεν έχουν καταλάβει τίποτα εκεί στη Γενική Γραμματεία Επαγγελματικής Εκπαίδευσης-Κατάρτισης και Διά βίου Μάθησης  για την αξία που έχει στο στέριωμα του θεσμού, στο δέσιμο του σχολείου με την τοπική κοινωνία και οικονομία αλλά τελικά και συνολικά στην αναβάθμιση της επαγγελματικής εκπαίδευσης, η οργανική σχέση του Επαγγελματικού Λυκείου με το Μεταλυκειακό έτος της μαθητείας. Ή  μάλλον έχουν το καταλάβει και ξέρουν πολύ καλά τι σχεδιάζουν να πετύχουν.

Είναι σαφές πως το επόμενο βήμα που ετοιμάζουν θα είναι  η ανάθεση και σε ιδιωτικά ΙΕΚ ή ακόμα και σε ιδιωτικά Κέντρα Διά Βίου Μάθησης να «τρέξουν» τον θεσμό. Είναι πολλά τα λεφτά του επόμενου πακέτου ΕΣΠΑ και του πακέτου ανάκαμψης και πρέπει να οδηγηθούν σε ιδιώτες.

Είναι πολλά τα λεφτά Νίκη….

Ελπίζω οι πολιτικές εξελίξεις να βάλουν φρένο σε αυτά τα σχέδια.

Αθήνα, 16/6/22

ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΤΟ «ΦΑΙΝΕΣΘΑΙ» Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ

 ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΤΟ «ΦΑΙΝΕΣΘΑΙ» Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ

              του Θέμη Κοτσιφάκη,

πρώην προέδρου της ΟΛΜΕ

Παρά τις πομπώδεις εξαγγελίες της κυβέρνησης, στην πράξη δοκιμάζεται σκληρά το αφήγημα του Υπουργείου Παιδείας για «στήριξη της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης».

Δύο ακόμα παραδείγματα από την υλοποίηση των πολιτικών της κυβέρνησης για την ΕΕΚ είναι τα παρακάτω:

1.       Μεταλυκειακό έτος - Τάξη Μαθητείας αποφοίτων ΕΠΑΛ

Είχαμε ήδη επισημάνει τη δραματική μείωση των θέσεων μαθητείας σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, την απουσία καμπάνιας, τις τραγικές καθυστερήσεις στην υλοποίηση του θεσμού.

Τελικά, με τις πρόσφατες εγκρίσεις τμημάτων από τις Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, φαίνεται πως θα λειτουργήσει λιγότερο από το 25% των τμημάτων μαθητείας που οι ίδιες οι Διευθύνσεις είχαν προκηρύξει πριν λίγες ημέρες για να υποβάλουν αιτήσεις οι υποψήφιοι. Δηλαδή, το πάνω από το 75% των τμημάτων δεν θα λειτουργήσουν προφανώς λόγω της έλλειψης εκπαιδευτικών, των απαράδεκτων καθυστερήσεων στην έναρξη αλλά  και της συνολικής αδιαφορίας του ΥΠΑΙΘ για τον θεσμό. Το αποτέλεσμα θα είναι πάνω από τρείς χιλιάδες νέοι και νέες να αποκλειστούν από την συνέχιση των  σπουδών τους και δεν θα αξιοποιηθούν οι θέσεις μαθητείας που είχαν διατεθεί στο σύστημα.

Απαιτείται το ΥΠΑΙΘ να εγκρίνει αμέσως την λειτουργία όλων των τμημάτων στα οποία έχουν διατεθεί θέσεις μαθητείας, πολλές από τις οποίες μάλιστα τις έχουν βρει τα ίδια τα σχολεία και οι υποψήφιοι/-ες.

Και, βέβαια, να διοριστούν άμεσα όσοι εκπαιδευτικοί απαιτούνται για αυτό το σκοπό.

2.       Δημόσια ΙΕΚ

Στον περσινό προϋπολογισμό είχαμε επισημάνει τη μείωση των δαπανών στη Γενική Γραμματεία που έχει την ευθύνη της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης. Η Υπουργός Παιδείας και ο ίδιος ο Πρωθυπουργός διαβεβαίωναν επανειλημμένα την ελληνική κοινωνία για το πόσο σημαντική είναι η κατάρτιση και πόσο τα δημόσια ΙΕΚ θα παίξουν ένα σημαντικό ρόλο, παρουσιάζοντάς τα μάλιστα ως λύση για τον αποκλεισμό χιλιάδων νέων από τα ΑΕΙ, μέσω της καθιέρωσης της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής.

Όμως η επαγγελματική κατάρτιση απαιτεί περισσότερα χρήματα, κυρίως για τα λειτουργικά έξοδα των ΙΕΚ, τα αναλώσιμα υλικά για τα εργαστήρια αλλά και εκπαιδευτές/-τριες.

Εϊναι γνωστό ότι η επαγγελματική κατάρτιση στηρίζεται σε σημαντικό βαθμό στα εργαστηριακά μαθήματα.  Αντί να ενισχύσει, λοιπόν, αυτό τον θεσμό το ΥΠΑΙΘ, για πρώτη φορά στην ιστορία λειτουργίας των ΙΕΚ καταργεί τη δυνατότητα να διδάσκουν στα εργαστήρια δυο εκπαιδευτές/-τριες στην περίπτωση που οι σπουδαστές και οι σπουδάστριες είναι πάνω από 15.  Αυτό που, έτσι κι αλλιώς, προβλέπεται από την ισχύουσα νομοθεσία και αποτελούσε πάγια τακτική εδώ και 30 χρόνια που λειτουργούν τα ΙΕΚ, το καταργεί η σημερινή ηγεσία του ΥΠΑΙΘ, η οποία υποτίθεται ότι φροντίζει παραπάνω τα ΙΕΚ. Τα ιδιωτικά ίσως ναι, τα δημόσια ασφαλώς ΟΧΙ.

Αναλογιστείτε, λοιπόν, ένα εργαστηριακό μάθημα στην πληροφορική, στη νοσηλευτική ή σε όποιο άλλο εργαστήριο, να γίνεται από ένα εκπαιδευτή/-τρια ακόμα και σε 33 σπουδαστές/-στριες, που είναι το ανώτατο όριο των σπουδαστών ανά τμήμα!! Με αυτό τον τρόπο  δεν μπορεί γίνεται η κατάρτιση, όσα φτιασίδια και ωραίες λέξεις κι αν βάλουν ο κ. Μητσοτάκης, η κα Κεραμέως και ο κ. Βούτσινος.

Απαιτείται κι εδώ η άμεση πρόσληψη όσων παραπάνω εκπαιδευτών/-τριών χρειάζονται στα εργαστηριακά μαθήματα, όταν ο αριθμός των  σπουδαστών το απαιτεί.

 

Αθήνα, 23/11/21

ΑΠΑΞΙΩΣΗ ΤΟΥ ΘΕΣΜΟΥ ΤΟΥ ΜΕΤΑΛΥΚΕΙΑΚΟΥ ΕΤΟΥΣ-ΤΑΞΗΣ ΜΑΘΗΤΕΙΑΣ ΤΩΝ ΕΠΑΛ, άρθρο στην ΑΥΓΗ 22-10-21

         ΑΠΑΞΙΩΣΗ ΤΟΥ ΘΕΣΜΟΥ ΤΟΥ ΜΕΤΑΛΥΚΕΙΑΚΟΥ ΕΤΟΥΣ-ΤΑΞΗΣ ΜΑΘΗΤΕΙΑΣ ΤΩΝ ΕΠΑΛ

 

του Θέμη Κοτσιφάκη,

εκπ/κού, πρώην προέδρου της ΟΛΜΕ

 

Με περισσό θράσος, με ανακοίνωσή του στις 8-10-21 το Υπουργείο Παιδείας *, πανηγυρίζει για τη δήθεν υποστήριξη που παρέχει στο θεσμό της μαθητείας των αποφοίτων ΕΠΑΛ.

Όμως η πραγματικότητα είναι τελείως αντίθετη.

1.      Ισχυρίζεται ότι αυξήθηκαν οι προσφερόμενες θέσεις μαθητείας τη φετινή χρονιά σε 4.505 από 3.329  της περσινής. Στην πραγματικότητα βέβαια οι προσφερόμενες θέσεις την περσινή χρονιά δεν ήταν 3.329 αλλά 4.808 όπως φαίνεται και από σχετικές ΚΥΑ του 2020. Δηλ. φέτος είναι ακόμα λιγότερες και από πέρσι!

2.      Ξεχνά βέβαια να μας πει πως την περσινή χρονιά ΔΕΝ πραγματοποιήθηκε καθόλου η τάξη στο «Μεταλυκειακό Έτος-Τάξη Μαθητείας» αφού με αποκλειστική ευθύνη του ΥΠΑΙΘ δεν λειτούργησε ούτε μια μέρα!!

3.      Οι θέσεις μαθητείας που ανακοίνωσε το ΥΠΑΙΘ για τη φετινή χρονιά είναι οι λιγότερες που έχουν ποτέ διατεθεί στο θεσμό της μαθητείας, αφού τελικά μειώθηκαν δραματικά (κατά 57%!!) οι προσφερόμενες θέσεις από δημόσιους φορείς και επιχειρήσεις που αφορούν όλους τους εκπαιδευτικούς θεσμούς που την υλοποιούν (ΕΠΑΛ και ΙΕΚ, ΥΠΑΘ και ΟΑΕΔ). Συγκεκριμένα τη φετινή χρονιά προσφέρονται μόλις 4.505 θέσεις μαθητείας έναντι 10.490 το σχολ. έτος 2018-19, σχολικό έτος που είχε τη συνολική ευθύνη η προηγούμενη πολιτική ηγεσία.

4.      Μετά το 2018-19 παρατηρείται μείωση στον αριθμό  των μαθητευόμενων, π.χ. κατά 13% το σχολικό έτος 2019-20 σε σχέση με το προηγούμενο και ολική ακύρωση της μαθητείας το 2020-21. Να σημειώσουμε ότι μέχρι το σχολικό έτος 2018-19 καταγράφεται συνεχής αύξηση του αριθμού μαθητευόμενων (+231% σε σχέση με το σχολικό έτος 2016-17).

5.      Για ποιά «προτεραιότητα που δόθηκε στη διεύρυνση του θεσμού της μαθητείας» μιλάει το ΥΠΑΙΘ, όταν η προκήρυξη προς τους φορείς για τη διάθεση θέσεων αντί να γίνει τον Απρίλιο, όπως γίνονταν μέχρι το 2019, έγινε μέσα στην «καρδιά» του καλοκαιριού όταν όλες οι υπηρεσίες λειτουργούν με μειωμένο προσωπικό;

6.      Για ποιά «προτεραιότητα που δόθηκε στη διεύρυνση του θεσμού της μαθητείας» μιλάει το ΥΠΑΙΘ, όταν έχουν ακυρωθεί από το καλοκαίρι του 2019, οι καμπάνιες που είχαν πραγματοποιηθεί τα προηγούμενα χρόνια για τα ΕΠΑΛ και το θεσμό της μαθητείας;

7.      Για ποια «προτεραιότητα που δόθηκε στη διεύρυνση του θεσμού της μαθητείας» μιλάει το ΥΠΑΙΘ, όταν παρότι βρισκόμαστε ήδη στα μέσα Οκτώβρη, ακόμα στα ΕΠΑΛ οι εκπαιδευτικοί αλλά οι υποψήφιοι να σπουδάσουν μαθητές/-τριες  δεν γνωρίζουν πότε θα ξεκινήσει η φετινή σχολική χρονιά για το θεσμό, και με ποιους εκπαιδευτικούς;

8.      Διακηρύσσει το ΥΠΑΙΘ πως «το ποσοστό αποζημίωσης των μαθητευομένων αυξάνεται από 75% στο 95% επί του νόμιμου, νομοθετημένου, κατώτατου ορίου του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη», που είναι μεν θετικό μέτρο, αλλά αποκρύπτει πως αυξήθηκαν οι ώρες εργασίας από 7 σε 8 την ημέρα και παραποιεί την αλήθεια για το μέχρι σήμερα ποσοστό που ήταν 80% και όχι 75%, για να εμφανίσει μεγαλύτερη αύξηση.

9.    Επίσης το ΥΠΑΙΘ υπερηφανεύεται για τη μείωση, ακόμη και της μικρής επιβάρυνσης που είχαν οι εργοδότες, αναλαμβάνοντας πλέον το ΥΠΑΙΘ μέσω του  ΕΣΠΑ  ολόκληρη την ημερήσια αμοιβή του μαθητευόμενου, αφήνοντας στον εργοδότη να επιβαρύνεται μόνο με τις ασφαλιστικές εισφορές!

10.    Τέλος, να υπενθυμίσουμε ότι ήδη το ΥΠΑΙΘ έχει ακυρώσει νομοθετικά την οργανική σχέση του «Μεταλυκειακού έτους -Τάξης μαθητείας» με τα ΕΠΑΛ, με προφανή μελλοντικό στόχο να αναλάβουν ιδιώτες το θεσμό της μαθητείας.

 

Δυστυχώς η πραγματικότητα είναι εντελώς διαφορετική από αυτή που εναγωνίως προσπαθεί να περάσει με επικοικωνιακά τεχνάσματα και fake news το ΥΠΑΙΘ.

Η εκπαιδευτική κοινότητα των ΕΠΑΛ όμως γνωρίζει πολύ καλά την πραγματικότητα: Τα Επαγγελματικά Λύκεια,  η «Νέα αρχή στα ΕΠΑΛ» και ο θεσμός του «Μεταλυκειακού έτους -Τάξης μαθητείας των ΕΠΑΛ», όπως διαμορφώθηκαν από την περίοδο διακυβέρνησης  της χώρας από το ΣΥΡΙΖΑ, είναι στο στόχαστρο της νεοδημοκρατικής πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΑΙΘ.

 

Αθήνα, 22/10/21

 

*https://www.minedu.gov.gr/news/50369-08-10-21-i-anavathmisi-tou-thesmoy-tis-mathiteias-ton-apofoiton-epa-l-emprakta-35-ayksisi-ton-theseon-enanti-tou-2020-25-ayksisi-tis-amoivis-ton-mathitevomenon

 

 

Κάλπικο το ενδιαφέρον της κυβέρνησης για τα δημόσια ΙΕΚ και τους σπουδαστές τους

Κάλπικο το ενδιαφέρον της κυβέρνησης για τα δημόσια ΙΕΚ και τους σπουδαστές τους

 του Θέμη Κοτσιφάκη, πρώην προέδρου ΟΛΜΕ

 

Το Υπουργείο Παιδείας υποστηρίζει πως αναβαθμίζει με την πολιτική του την Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση στη χώρα μας.

Στην πραγματικότητα όμως με το ν.4763/2020 καθιέρωσε μεταγυμνασιακές σχολές κατάρτισης, όπου αντί τα παιδιά να συνεχίζουν τις σπουδές στο λύκειο (ΓΕΛ ή ΕΠΑΛ), θα τους προσφέρεται στενή κατάρτιση με ανήλικη και απλήρωτη μαθητεία σε επιχειρήσεις.

Νομοθέτησε δε για τα δημόσια ΙΕΚ κατώτερα αριθμητικά όρια σπουδαστικού δυναμικού για να τα κλείνει προφανώς σε όφελος των ιδιωτών, θα λειτουργούν με  διευθυντή - μάνατζερ στα πρότυπα ιδιωτικών επιχειρήσεων εξαφανίζοντας το σύλλογο διδασκόντων, με ειδικά μπόνους επιλογής ιδιωτικών εργαστηρίων για την άσκηση των σπουδαστών αντί στα υπάρχοντα δημόσια εργαστηριακά κέντρα.

Η κυβέρνηση αφού έβαλε φραγμό στην πρόσβαση των αποφοίτων ΓΕΛ και ΕΠΑΛ στα ΑΕΙ με την καθιέρωση της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής, διακηρύσσει ότι δίνει νέες διεξόδους στους αποφοίτους της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης παρουσιάζοντας σαν τέτοιες  το μηχανογραφικό για τα ΙΕΚ, διέξοδος που ισχύει όμως από την ίδρυσή τους το 1992! Απλά επιχειρείται να «χρυσωθεί» ο αποκλεισμός χιλιάδων αποφοίτων λυκείου από τα ΑΕΙ.

Μεγάλο και αναπάντητο επίσης ερώτημα αποτελεί και η απουσία από το «παράλληλο» μηχανογραφικό των δημοσίων ΙΕΚ, που δόθηκε στους αποφοίτους Λυκείου τον Ιούλιο, πολλών και δημοφιλών ειδικοτήτων τους, ειδικά σε κεντρικά Δημόσια ΙΕΚ. Στις ειδικότητες αυτές σπούδαζαν τα προηγούμενα χρόνια αθροιστικά, το 39% του δυναμικού σπουδαστών/-τριών των ΙΕΚ. Μόλις 6.105 θέσεις από τις περίπου 20.000 που προκηρύσσουν κάθε χρόνο τα Δημόσια ΙΕΚ (Υπ. Παιδείας) και μόλις 52 από τις 103 ειδικότητες υπήρχαν στο περίφημο «παράλληλο» μηχανογραφικό. Προφανώς για να αναζητήσουν οι υποψήφιοι αυτές τις ειδικότητες μέχρι το Σεπτέμβρη  που γίνονται οι κανονικές εγγραφές στα ΙΕΚ,  στα Ιδιωτικά που έχουν κατακλύσει με διαφημίσεις τα ΜΜΕ όλο το καλοκαίρι.

Το Υπ. Παιδείας αποφεύγει επίσης να ενημερώσει τους αποφοίτους των Γενικών Λυκείων για τη δυνατότητα που έχουν, να αποκτήσουν πτυχίο ειδικότητας και στα δημόσια ΕΠΑΛ (επίπεδο 4 με την αποφοίτηση και επίπεδο 5 με την ολοκλήρωση του έτους μαθητείας), παρόλο που αυτή την πορεία ακολουθούν πολλοί απόφοιτοι Λυκείου μέχρι σήμερα (το 20% -25% των μαθητών/-τριών των ΕΠΑΛ είναι απόφοιτοι λυκείου και στα εσπερινά η συντριπτική τους πλειοψηφία). Πρόκειται βέβαια για δημόσιες δομές που έχουν μπει στο στόχαστρο του Υπουργείου για μείωση  του μαθητικού τους πληθυσμού.

Το Υπουργείο παιδείας ενδιαφέρεται τελικά για τα δημόσια ΙΕΚ; Στη τελευταία απόφαση της κας Κεραμέως (26-8-21) το οπωσδήποτε θετικό μέτρο της καθιέρωσης αμοιβής της πρακτικής άσκησης των σπουδαστών τους, υπονομεύεται αφού η αμοιβή αυτή σύμφωνα πάντα με την απόφαση «δύναται» να αποδίδεται μπορεί  όμως και όχι. Οι εργοδότες δεν έχουν καμιά συμμετοχή στην αμοιβή (μόνο σε 1% ασφάλιση από ατύχημα), ενώ δεν αναγνωρίζεται η πρακτική ως χρόνος προϋπηρεσίας, όπως στη μαθητεία.

Τελικά, το Υπουργείο Παιδείας ενδιαφέρεται περισσότερο για να ωθήσει τους αποφοίτους να φοιτήσουν σε ιδιωτικές δομές μεταλυκειακής εκπαίδευσης και κατάρτισης (σε ποικιλώνυμα κολλέγια, σε ιδιωτικά ΙΕΚ κ.λπ.), παρά στο δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης αλλά και επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης.

Τελικά παραμένουν πιστοί στους χορηγούς τους….

Άξιοι και …. άριστοι στο ρόλο τους….

 

 Αθήνα, 7/9/21

 

 

«Πρότυπα» ΕΠΑΛ χωρίς καινοτομίες και πειραματισμό!

 

«Πρότυπα» ΕΠΑΛ χωρίς καινοτομίες και πειραματισμό!

του Θέμη Κοτσιφάκη,

πρώην προέδρου της ΟΛΜΕ

 

Πραγματικά μόνο έκπληξη και απορία νιώσαμε διαβάζοντας το νέο ωρολόγιο πρόγραμμα της Α΄ τάξης στα Πρότυπα Επαγγελματικά Λύκεια, που λειτουργούν με απόφαση του Υπουργείου Παιδείας από την σχολική χρονιά 2021-2022.

Συγκεκριμένα, με την Υπουργική Απόφαση της κας Ζ. Μακρή, που δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ (τ.Β΄3470/29-7-21), καταργείται ολόκληρη η ενότητα των μαθημάτων προσανατολισμού καθώς και η δυνατότητα επιλογών των μαθητών και μαθητριών ανάμεσα σε μαθήματα τομέων ανάλογα με τα  ενδιαφέροντά τους.

Στην πραγματικότητα καταργούνται όλα τα μαθήματα που εντάχθηκαν στο πρόγραμμα της Α΄ ΕΠΑΛ με τη μεταρρύθμιση των ΕΠΑΛ του ν. 4386/16, από το σχολ. έτος 2016-17, που αποτελούσαν σημαντικές καινοτομίες. Τέτοια μαθήματα ήταν : Η Ζώνη Δημιουργικών Δραστηριοτήτων (3 ώρες), η Ερευνητική Εργασία στην Τεχνολογία (ΕΕΤ), ο Σχολικός Επαγγελματικός Προσανατολισμός (2 ώρες) και ο Σχολικός Επαγγελματικός Προσανατολισμός- Ασφάλεια & Υγεία στο Χώρο Εργασίας (2 ώρες).

Δηλαδή, ό,τι πιο καινοτόμο, σύγχρονο, πειραματικό και ενεργοποιό στοιχείο για τους μαθητές και τις μαθήτριες των ΕΠΑΛ, με στόχο την ομαλή ένταξή τους στο επαγγελματικό λύκειο και τη θετική εκπαιδευτική τους εξέλιξη, καταργείται στο όνομα του προτύπου και της αριστείας!!

Ας όμως λίγο  πιο αναλυτικά τι είναι ακριβώς τα μαθήματα που καταργούνται:

Σε ό,τι αφορά το μάθημα της «Ερευνητικής Εργασίας στην Τεχνολογία», όπως αναφέρεται σε παλαιότερα έγγραφα του ΥΠΑΙΘ, μετά από εισηγήσεις του ΙΕΠ, σκοπός του είναι «να φέρει τους μαθητές/μαθήτριες σε επαφή τόσο με την ερευνητική μεθοδολογία όσο και με τις τεχνολογίες που χρησιμοποιούνται σε διάφορα επαγγέλματα και αντιστοιχούν στους υφιστάμενους τομείς και ειδικότητες του ΕΠΑ.Λ., καθώς και αυτές που χρησιμοποιούνται σε τοπικές παραγωγικές δραστηριότητες. Δεδομένου ότι η Α΄ τάξη αποτελεί την τάξη υποδοχής των μαθητών στο Επαγγελματικό Λύκειο, είναι σημαντικό το Ωρολόγιο Πρόγραμμα και ο τρόπος διεξαγωγής της διδασκαλίας να παρέχουν στους μαθητές/μαθήτριες τη δυνατότητα να ανακαλύψουν τις κλίσεις και τις δεξιότητές τους με πολλαπλούς τρόπους, καθώς και να τους ενθαρρύνουν και να ενισχύσουν την αυτοεκτίμησή τους μέσα από καινοτόμες δραστηριότητες ομαδικής εργασίας. Παράλληλα με τη διεύρυνση των προσλαμβανόμενων ερεθισμάτων, επιχειρείται να αναπτυχθεί το ενδιαφέρον των μαθητών/ μαθητριών για πιθανές επαγγελματικές διεξόδους τους για το περιεχόμενο των αντίστοιχων σπουδών».

Εξάλλου, για το μάθημα «Σχολικός Επαγγελματικός Προσανατολισμός-Ασφάλεια και Υγεία στο χώρο εργασίας», όπως αναφέρεται σε παλαιότερα έγγραφα του ΥΠΑΙΘ μετά από εισηγήσεις του ΙΕΠ, «προσφέρεται για ουσιαστικό διάλογο, για διερευνητική και ανακαλυπτική μάθηση. Τα θέματα θα πρέπει να προσεγγίζονται με συμμετοχικές και βιωματικές μεθοδολογίες που προωθούν την ανακαλυπτική μάθηση και καλλιεργούν ικανότητες, δεξιότητες και στάσεις».

Η Ζώνη Δημιουργικών Δραστηριοτήτων (Ζ.Δ.Δ.), όπως αναφέρεται επίσης σε παλαιότερα έγγραφα του ΥΠΑΙΘ μετά από εισηγήσεις του ΙΕΠ, «δίνει τη δυνατότητα στη σχολική μονάδα να διαμορφώσει από κοινού ένα σύνολο εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων σύμφωνα με τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντα, τόσο των μαθητών/μαθητριών όσο και της τοπικής κοινωνίας. Η καινοτομία αυτή βασίζεται στην αναμόρφωση του σχολικού χρόνου και στην καλλιέργεια συνεργατικής προσέγγισης της μάθησης. Σκοπεύει στην ανάπτυξη της κριτικής σκέψης, της συλλογικής προσπάθειας και της βιωματικής δράσης του/της μαθητή/μαθήτριας μέσα από δραστηριότητες ειδικά σχεδιασμένες για συγκεκριμένη σχολική μονάδα. Σκοπεύει, επίσης, στη δημιουργία ενός ευχάριστου και δημιουργικού περιβάλλοντος, όπου η μάθηση και η διδασκαλία δεν αντιμετωπίζονται ως παθητική αποδοχή αποσπασματικών γνώσεων. Η αξιοποίηση των κλίσεων των μαθητών/μαθητριών και της δημιουργικής τους έκφρασης, η πνευματική καλλιέργεια, η ολοκλήρωση της προσωπικότητας του/της μαθητή/μαθήτριας, καθώς και η συνεργασία μεταξύ των μελών της σχολικής κοινότητας αποτελούν πρωταρχικούς σκοπούς της «Ζώνης Δημιουργικών Δραστηριοτήτων». Η αξιοποίηση της Ζ.Δ.Δ. παρέχει τη δυνατότητα της καλλιέργειας των ιδιαίτερων κλίσεων και δεξιοτήτων των μαθητών/μαθητριών, της ευαισθητοποίησής τους σε θέματα ευρύτερου κοινωνικού ενδιαφέροντος αλλά και ανάπτυξης συλλογικού πνεύματος. Στο πλαίσιο της Ζώνης Δημιουργικών Δραστηριοτήτων οι μαθητές/μαθήτριες αναπτύσσουν πολύπλευρη δραστηριότητα και μπορούν να πραγματοποιούν ποικίλες εκδηλώσεις με σκοπό τη σύνδεση του σχολείου με την τοπική κοινωνία».

Στο πρόγραμμα της Α΄ ΕΠΑΛ, επίσης, υπάρχουν μαθήματα που αντιστοιχούν στους 8 τομείς των ΕΠΑΛ (ο 9ος τομέας, της Πληροφορικής, περιλάμβανε μάθημα στην ενότητα μαθημάτων γενικής παιδείας). Οι μαθητές επιλέγουν 3 από αυτά (συνολικά 6 διδακτικές ώρες) που ήταν πιο κοντά στα ενδιαφέροντά τους  αλλά και το σχολείο μπορεί να τα υποστηρίξει με εκπαιδευτικό προσωπικό και αντίστοιχες υποδομές.

Και από τι αντικαθίστανται όλα αυτά στα «πρότυπα ΕΠΑΛ»; Από ένα κατάλογο 6  διαφορετικών μαθημάτων (σύνολο 13 ώρες) που αντιστοιχούν σε όλους τους τομείς των ΕΠΑΛ, έτσι ώστε όλοι οι μαθητές και οι μαθήτριες να διδάσκονται υποχρεωτικά και αντικείμενα που δεν είναι στα ειδικότερα ενδιαφέροντά τους. Δηλαδή καταργείται κάθε καινοτομία και πειραματισμός, αλλά και η δυνατότητα επιλογών μαθημάτων για τους μαθητές στα πρότυπα ΕΠΑΛ !!

Ας σημειώσουμε ότι παράλληλα υπονομεύεται το καινοτόμο πρόγραμμα «Μια νέα αρχή στα ΕΠΑΛ-ΜΝΑΕ», που έφερε ένα διαφορετικό εκπαιδευτικό «αέρα» στα ΕΠΑΛ και είχε επαινεθεί από εκπαιδευτικούς και μαθητές αλλά και από όλους τους παράγοντες της εκπαίδευσης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Cedefop μάλιστα είχαν επιβραβεύσει αυτό το πρόγραμμα ως εξαιρετική πρακτική. Αυτό το πρόγραμμα απέδειξε ότι υπάρχει και μια διαφορετική αντίληψη για την «αριστεία» εκτός από το κυνήγι των βαθμών και του ανταγωνισμού. Υπονομεύεται στην πράξη η εφαρμογή του ΜΝΑΕ στα πρότυπα ΕΠΑΛ, αφού ο εκπαιδευτικός χρόνος υλοποίησής του (κυρίως όσον αφορά τα σχέδια δράσης)  ήταν οι διδακτικές ώρες της  Ζώνης Δημιουργικών Δραστηριοτήτων και της Ερευνητικής Εργασίας στην Τεχνολογία, οι οποίες καταργούνται!!

Έτσι έχουμε το εξής παράδοξο: Σε όλη την εκπαίδευση, σέ όλες στις σχολικές μονάδες όλων των βαθμίδων να εντάσσονται τα εργαστήρια δεξιοτήτων και στα πρότυπα ΕΠΑΛ οι αντίστοιχες εκπαιδευτικές διαδικασίες να καταργούνται και μάλιστα χωρίς καμία αξιολογική αποτίμηση από το ΙΕΠ ή το ΥΠΑΙΘ!!

Τελικά, πολύ πρωτότυπα πρότυπα είναι τα ΠΕΠΑΛ κα Κεραμέως…

 

Αθήνα, 21/8/21

 

ΧΩΡΙΣ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ Η ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (άρθρο στην ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 23/7/21)

ΧΩΡΙΣ ΘΕΤΙΚΟ ΠΡΟΣΗΜΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΕΚ

                                                                                                       του Θέμη Κοτσιφάκη,

εκπαιδευτικού ΤΕΕ, πρώην προέδρου της ΟΛΜΕ

 

Το Υπουργείο Παιδείας υποστηρίζει πως αναβαθμίζει με την πολιτική του την Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση στη χώρα μας.

Στην πραγματικότητα όμως με το ν.4763/2020 καθιέρωσε μεταγυμνασιακές σχολές κατάρτισης, όπου αντί τα παιδιά να συνεχίζουν τις σπουδές στο λύκειο (ΓΕΛ ή ΕΠΑΛ), θα τους προσφέρεται στενή κατάρτιση με ανήλικη και απλήρωτη μαθητεία σε επιχειρήσεις.

Δεν υποστηρίζει στην πράξη το ΥΠΑΙΘ τα Επαγγελματικά Λύκεια αφού, ακύρωσε τις ετήσιες εκδηλώσεις και την καμπάνια για την προβολή τους, απαξίωσε το πρόγραμμα ΜΙΑ ΝΕΑ ΑΡΧΗ ΣΤΑ ΕΠΑΛ κάνοντας τραγικές καθυστερήσεις, λάθη και παραλείψεις στην υλοποίησή του,  υποβάθμισε το θεσμό της μαθητείας των ΕΠΑΛ (μείωση θέσεων και μαθητευομένων, αύξηση γραφειοκρατίας, καθυστέρηση πληρωμής μαθητευόμενων, καμία προβολή του θεσμού, ακύρωση του για την τρέχουσα χρονιά κ.λπ.), δεν συμμετείχε επίσημα στην Ευρωπαϊκή εβδομάδα για την ΕΕΚ και άφησε την εκπροσώπηση της χώρας σε ιδιωτικό ΙΕΚ(!), καθυστέρησε 17 μήνες τις εξετάσεις πιστοποίησης αποφοίτων μαθητείας ΕΠΑΛ που θα έπρεπε να έχουν γίνει από το Φεβρουάριο του 2020.

Η κυβέρνηση αφού έβαλε φραγμό στην πρόσβαση των αποφοίτων ΓΕΛ και ΕΠΑΛ στα ΑΕΙ με την καθιέρωση της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής, διακηρύσσει ότι δίνει νέες διεξόδους στους αποφοίτους της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης παρουσιάζοντας σαν τέτοια  το μηχανογραφικό για τα ΙΕΚ, διέξοδος που ισχύει όμως από την ίδρυσή τους το 1992! Απλά επιχειρείται να «χρυσωθεί» ο αποκλεισμός χιλιάδων αποφοίτων λυκείου από τα ΑΕΙ.

Αποτελεί βεβαίως ερώτημα γιατί δεν υπάρχει ισότιμη ενημέρωση στους αποφοίτους ΓΕΛ για τη δυνατότητα απόκτησης πτυχίου ειδικότητας και στα ΕΠΑΛ εγγραφόμενοι στη Β΄ τάξη, όπου διδάσκονται μόνο μαθήματα τομέα-ειδικότητας, διέξοδος που ισχύει εδώ και χρόνια και δίνει επίσης δυνατότητα στους απόφοιτους ΓΕΛ να αποκτήσουν μια ειδικότητα σε επίπεδο 4 (πτυχίο ΕΠΑΛ) ή και 5 (έτος μαθητείας). Τους δίνει επίσης και την δυνατότητα να ξαναδοκιμάσουν μέσα από το διαφορετικό σύστημα πανελλαδικών εξετάσεων των ΕΠΑΛ για τη συνέχιση σπουδών στα ΑΕΙ.

Μεγάλο και αναπάντητο επίσης ερώτημα αποτελεί και η απουσία από το «παράλληλο» μηχανογραφικό των δημοσίων ΙΕΚ, που δόθηκε στους αποφοίτους Λυκείου, πολλών και δημοφιλών ειδικοτήτων τους, ειδικά σε κεντρικά Δημόσια ΙΕΚ. Μόλις 6.105 θέσεις από τις περίπου 20.000 που προκηρύσσουν κάθε χρόνο τα Δημόσια ΙΕΚ (Υπ. Παιδείας) υπάρχουν στο μηχανογραφικό. Προφανώς για να αναζητήσουν οι υποψήφιοι αυτές τις ειδικότητες, μέχρι τον επόμενο Σεπτέμβρη, σε Ιδιωτικά ΙΕΚ.

Επομένως δεν αρκούν οι διακηρύξεις, αλλά χρειάζονται να υλοποιούνται πολιτικές στήριξης της ΕΕΚ που απουσιάζουν, όπως δείχνουν οι μέχρι σήμερα πράξεις του ΥΠΑΙΘ.

 

Αθήνα, 21/7/21

 

ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ ΤΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΕΠΑΣ

ΆΡΘΡΟ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ 10/7/21

ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ ΤΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ 88.000 ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ

 

των Θέμη Κοτσιφάκη και Γιάννη Παπατσεχιλίδη*

 

Στον αέρα βρίσκονται τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων των Επαγγελματικών Σχολών (ΕΠΑΣ) που ιδρύθηκαν με το ν. 3475/06 και λειτουργούσαν στο πλαίσιο της δευτεροβάθμιας επαγγελματικής εκπαίδευσης σε όλα τα Υπουργεία.

Συγκεκριμένα οι ΕΠΑΣ λειτούργησαν από το 2006 μέχρι το 2013-14, όπου καταργήθηκαν με το ν.4186/13. Οι ΕΠΑΣ λειτουργούσαν στο Υπουργείο Παιδείας, στο Υπουργείο Εργασίας (ΟΑΕΔ), στο Υπουργείο Υγείας, στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και στο Υπουργείο Τουρισμού. Θυμίζουμε ότι στις ΕΠΑΣ εγγράφονταν απόφοιτοι της Α΄ Λυκείου.

Οι ΕΠΑΣ του Υπουργείου Παιδείας καταργήθηκαν τελείως το 2013 μαζί με 2 σημαντικούς τομείς των ΕΠΑΛ (υγείας – πρόνοιας και εφαρμοσμένων τεχνών) προκειμένου να βγουν σε διαθεσιμότητα 2.500 εκπαιδευτικοί της ΤΕΕ. Οι ΕΠΑΣ των Υπουργείων Τουρισμού και Υγείας μετατράπηκαν σε ΙΕΚ, ενώ στις ΕΠΑΣ του ΟΑΕΔ και του Υπ. Αγρ. Ανάπτυξης δόθηκε παράταση λειτουργίας μέχρι το 2022, όπου θα γίνονταν η αξιολόγηση των δομών σύμφωνα με τον επίσημο στρατηγικό σχεδιασμό της ΕΕΚ (2016) και η οριστική τους κατάταξη ή μετασχηματισμός.

Με τον ιδρυτικό νόμο των ΕΠΑΣ από το 2006, οι απόφοιτοι των ΕΠΑΣ είχαν ίδιο επιπέδου πτυχίο (επίπεδο 3) με τους αποφοίτους των ΕΠΑΛ. Το 2014 με το ν. 4283/14  έγινε αλλαγή στην νομοθεσία, προσαρμόζοντας τα επίπεδα προσόντων στα αντίστοιχα ευρωπαϊκά. Έτσι οι απόφοιτοι των ΕΠΑΛ εντάχθηκαν πλέον στο επίπεδο 4 (δηλ. ανέβηκαν ένα επίπεδο προσόντων και αντίστοιχα οι απόφοιτοι της μαθητείας ΕΠΑΛ και ΙΕΚ εντάχθηκαν από το επίπεδο 4 στο 5). Δεν έγινε όμως προσαρμογή τότε στο επίπεδο των ΕΠΑΣ. Ωστόσο ο ΕΟΠΠΕΠ με βάση το ν.4115/2013 είχε αποδώσει αυτοτελώς ως Οργανισμός ισοτιμιών στις καταργημένες ΕΠΑΣ το επίπεδο 4. Με βάση αυτή την απόφαση του ΕΟΠΠΕΠ το 2016-17 υπήρξε συμφωνία με την Ε.Ε., για ένταξη όλων των υπαρχόντων πτυχίων στο Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων, γεγονός που οδήγησε την ένταξη των πτυχίων των αποφοίτων ΕΠΑ.Σ. στο επίπεδο 4.

Το 2016,με καθυστέρηση 10 χρόνων από την έκδοση του ν.3475/06, εκδόθηκε απόφαση του Υπουργού Παιδείας Ν.Φίλη, με την οποία ρυθμίζονται τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων ΕΠΑΛ – ΕΠΑΣ (ΥΑ Φ12/29247/Δ4 ΦΕΚ Β’ 513/29-02-2016) θέτοντας τέλος στην αγωνία χιλιάδων αποφοίτων. Συγκεκριμένα, ρυθμίστηκε η αντιστοιχία των επαγγελματικών δικαιωμάτων των κατόχων τίτλων ειδικοτήτων ΕΠΑ.Λ. και ΕΠΑ.Σ. με τα επαγγελματικά δικαιώματα κατόχων αντίστοιχων τίτλων ειδικοτήτων ΤΕΕ Β’ κύκλου σπουδών.  Εξασφαλίστηκε έτσι στους αποφοίτους η ισότιμη συμμετοχή τους στην αγορά εργασίας και η πρόσβαση στις ευκαιρίες απασχόλησης και εξέλιξης στην ειδικότητά τους. Δηλ. οι απόφοιτοι των ΕΠΑΣ, των ΤΕΕ Β΄ κύκλου και των ΕΠΑΛ έχουν ίδια επαγγελματικά δικαιώματα και ανήκουν προφανώς στο ίδιο επίπεδο προσόντων.

 

 Όμως μετά ήρθε η ΝΔ….

             Με την παρ. 2 του άρθρου 170 του ν.4763/2020 η ΝΔ κατάργησε τις εναπομείνασες ΕΠΑΣ, εντάσσοντάς τις στο επίπεδο των νέων δομών των Επαγγελματικών Σχολών Κατάρτισης, που όμως είναι μεταγυμνασιακές σχολές. Παράλληλα υποβάθμισε αναδρομικά (!!) τα πτυχία των 88.746 αποφοίτων ΕΠΑΣ όλων των υπουργείων (βλ. σχετικό πίνακα με επεξεργασία στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ),  παρά το γεγονός ότι ήδη τους έχουν αποδοθεί ίδια επαγγελματικά δικαιώματα με τους αποφοίτους  των ΕΠΑΛ από το 2016. Επισημαίνεται ότι σε εφαρμογή του ν.4763/2020 οι απόφοιτοι των ΕΠΑ.Σ. δεν μπορούν πλέον να εγγράφονται στα Ι.Ε.Κ.!

 

 

Επιπλέον οι μαθητές φετινής σχολικής χρονιάς Α΄ και Β΄ τάξης των ΕΠΑ.Σ. Μαθητείας του ΟΑΕΔ και του Υπ. Αγρ, Ανάπτυξης οι οποίοι κλήθηκαν να υποβάλλουν αιτήσεις για εγγραφή στις σχολές, πριν το ν. 4763/20, δηλ. με βάση τις διατάξεις του ν.3475/06 που χορηγούσαν με ενδοσχολικές εξετάσεις πτυχία επαγγελματικής ειδικότητας εκπαίδευσης και κατάρτισης, τα οποία παρείχαν ισοτιμία με τα ΕΠΑ.Λ. σύμφωνα με το άρ. 12 του ν.3475/06 και την ΥΑ του 2016. Δηλαδή οι μαθητές και οι μαθήτριες που φοιτούν ήδη στις σχολές, θα λάβουν πτυχία όχι με βάση το νόμο με τον οποίο εισήχθηκαν στις σχολές, αλλά με βάση το νόμο 4763/20 που ψηφίσθηκε στις 21-12-2020. Έτσι τα πτυχία τους αντί να είναι ισότιμα με αυτά των ΕΠΑΛ, θα παρέχουν ισοτιμία με τις μεταγυμνασιακές ΕΣΚ του νέου νόμου.

Πρόκειται δηλαδή για μια καραμπινάτη και σκόπιμη υποβάθμιση πτυχίων αποφοίτων του δημόσιου εκπαιδευτικού συστήματος της ΕΕΚ.

Αυτά είναι αποτελέσματα της αλλοπρόσαλλης πολιτικής των «αρίστων» της ΝΔ. Το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι η προώθηση των ιδιωτικών συμφερόντων στην εκπαίδευση.

 

Πρόταση για μια αναβαθμισμένη ΕΕΚ

Είναι γνωστή η αντίθεσή μας με τη δημιουργία μεταγυμνασιακών σχολών πρόωρης κατάρτισης και ανήλικης μαθητείας (ΕΣΚ) που ιδρύθηκαν με το ν.4763/20. Θυμίζουμε ότι τις σχολές αυτές  μπορεί να τις δημιουργεί κάθε δημόσιος και ιδιωτικός οργανισμός, ακόμα και εργοδοτικοί φορείς. Στόχος της κυβέρνησης είναι, αξιοποιώντας και τη θεσμοθέτηση της τράπεζας θεμάτων στο λύκειο (ΓΕΛ και ΕΠΑΛ) που θα δυσκολέψει την φοίτηση σε αυτό, να οδηγηθεί ένα τμήμα του μαθητικού δυναμικού στην πρόωρη κατάρτιση και στην έξωση από το Λύκειο. Αντί της θεσμοθέτησης θεσμών και πρακτικών που να κρατούν δημιουργικά τους νέους / νέες στο σχολείο και τη μάθηση μηχανεύονται «αριστείες» και «αξιολογήσεις» για την εγκατάλειψη του σχολείου!

Για εμάς ο σχεδιασμός της ΕΕΚ πρέπει να στηρίζεται σε ολοκληρωμένο Εθνικό Στρατηγικό Σχεδιασμό, βασισμένο στις σύγχρονες ανάγκες της κοινωνίας και τις προτεραιότητες της εθνικής οικονομίας.   Βασικό κριτήριο για τον σχεδιασμό αποτελεί η σαφής διάκριση στόχων και μεθόδων της επαγγελματικής εκπαίδευσης από την επαγγελματική κατάρτιση.

Απαραίτητοι όροι μιας ουσιαστικής αναβάθμισης της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και κατάρτισης σε όλα τα επίπεδα είναι η ουσιαστική αύξηση των εκπαιδευτικών δαπανών αλλά και η κατάργηση του ν.4763/20.

·                  Θεσμοθέτηση 14χρονης υποχρεωτικής εκπαίδευσης, με ένταξη όλων των τύπων  του Λυκείου στην υποχρεωτική εκπαίδευση και εδραίωση του Επαγγελματικού Λυκείου ως σχολείου ισότιμης επιλογής.

·                  Ενίσχυση  του θεσμού της μαθητείας στο Μεταλυκειακό έτος των ΕΠΑΛ.

·                  Μετασχηματισμό των ΕΠΑ.Σ. του ΟΑΕΔ σε Σχολές Μαθητείας που εντάσσονται ως διακριτό σύστημα Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης με Μαθητεία, στο μεταδευτεροβάθμιο (μεταλυκειακό)-επίπεδο 5, με προσδιορισμένη ηλικιακή ομάδα στόχο και συνολική διάρκεια σπουδών-πρακτικής 2,5 έτη.

·                  Μέτρα που θα συμβάλουν στην ενίσχυση των δημοσίων ΙΕΚ, με την επίλυση των δομικών προβλημάτων χρηματοδότησης, προγραμμάτων σπουδών και υποδομών τους. 

·                  Επανασύσταση και λειτουργία των διετών προγραμμάτων επαγγελματικής εκπαίδευσης στα ΑΕΙ.

·                  Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να καταργηθεί άμεσα η διάταξη του ν. 4763/20, που αφαιρεί τα επαγγελματικά δικαιώματα χορηγηθέντων πτυχίων των ΕΠΑΣ, έτσι ώστε να παραμείνουν ισότιμα με αυτά των αποφοίτων ΕΠΑΛ και ΤΕΕ Β΄ κύκλου. Να επανέλθουν στο επίπεδο 4 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων που τα ενέταξε ο ΕΟΠΠΕΠ το 2016.  Οι 88.746 απόφοιτοι των ΕΠΑΣ και οι ήδη φοιτώντες μαθητές των ΕΠΑ.Σ., απαιτούν στοιχειώδη δικαιοσύνη και σεβασμό σε αυτό που η ίδια η πολιτεία θεσμοθέτησε. Καμιά αναδρομική υποβάθμιση δεν θα είναι ανεκτή.

 

Αθήνα, 22/6/21

 

*Ο Θ. Κοτσιφάκης είναι εκπαιδευτικός της ΤΕΕ και πρώην πρόεδρος της ΟΛΜΕ

και ο Γ. Παπατσεχιλίδης είναι εκπαιδευτικός ΟΑΕΔ, μέλος ΔΣ ΟΕΛ-ΟΑΕΔ

 

 

 

ΣΤΟ ΜΑΤΙ ΤΟΥ ΚΥΚΛΩΝΑ Η ΑΥΞΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΩΝ ΕΠΑΛ

ΣΤΟ ΜΑΤΙ ΤΟΥ ΚΥΚΛΩΝΑ* Η ΑΥΞΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΩΝ ΕΠΑΛ

του Θέμη Κοτσιφάκη, εκπαιδευτικού  

Με επανειλημμένες ενέργειες και νομοθετικές πρωτοβουλίες η ηγεσία του ΥΠΑΙΘ προσπαθεί να απομειώσει την αυξητική τάση του μαθητικού δυναμικού που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια στα Επαγγελματικά Λύκεια.

Συγκεκριμένα, ως αποτέλεσμα των θετικών για την επαγγελματική εκπαίδευση μεταρρυθμίσεων της περιόδου διακυβέρνησης 2015-2019, το μαθητικό δυναμικό των ΕΠΑΛ, συγκρίνοντας τα σχολικά έτη 2017-18 και 2020-21, αυξήθηκε κατά 25% (από 86.824 μαθητές και μαθήτριες το 2017-18 σε 108.118 το 2020-21).  Παράλληλα, αυξήθηκε και η αναλογία του μαθητικού δυναμικού των ΕΠΑΛ στο σύνολο του μαθητικού δυναμικού των Λυκείων από 28,2% το 2017-18 σε 34,6% το 2020-21, ως αποτέλεσμα επιλογής των μαθητών/-τριών και όχι λόγω επιβολής ενός σκληρού εξεταστικού συστήματος στα ΓΕΛ, όπως έγινε το 2000.

Προφανώς αυτή η ανοδική πορεία του μαθητικού δυναμικού των ΕΠΑΛ δεν αρέσει καθόλου στη σημερινή πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΙΘ. Παρά τις περί του αντιθέτου διακηρύξεις, η κυβέρνηση λαμβάνει ή σχεδιάζει να λάβει συγκεκριμένα μέτρα που θα πλήξουν τη δημόσια επαγγελματική εκπαίδευση που παρέχουν τα  ΕΠΑΛ, σε όφελος κυρίως της πρόωρης κατάρτισης και των ιδιωτών.

Ας δούμε αυτά τα μέτρα συγκεκριμένα:

1.      Με το νομοσχέδιο που δόθηκε για διαβούλευση το Μάϊο του 2020, επιχειρήθηκε να τεθεί ηλικιακό όριο στις εγγραφές των ΕΠΑΛ, καθώς και απαγόρευση εγγραφών των αποφοίτων λυκείου για την απόκτηση πτυχίου ειδικότητας. Η διάταξη αυτή αποσύρθηκε από το τελικό κείμενο του νόμου, κάτω από τη γενική κατακραυγή.

2.      Με το νέο ν. 4763/20, θεσμοθετήθηκαν οι μεταγυμνασιακές Επαγγελματικές Σχολές Κατάρτισης (ΕΣΚ), που αντικειμενικά θα λειτουργήσουν ανταγωνιστικά  στα ΕΠΑΛ, τόσο από πλευράς μαθητικού δυναμικού, όσο και από την πιθανή μεταφορά ειδικοτήτων από τα ΕΠΑΛ στις ΕΣΚ.

3.      Θεσμοθετήθηκε με το ν. 4692/20 η τράπεζα θεμάτων σε όλα τα γραπτώς εξεταζόμενα μαθήματα όλων των Λυκείων, άρα και στα ΕΠΑΛ. Ήδη, ακόμη και σε συνθήκες πανδημίας, το ΥΠΑΙΘ επιμένει με σχετική Υ.Α. (ΦΕΚ 4786/30-10-20) να υλοποιήσει από τη φετινή χρονιά για την Α΄ τάξη αυτή τη διάταξη, προβλέποντας μάλιστα και αύξηση των γραπτώς εξεταζόμενων μαθημάτων. Η αύξηση της δυσκολίας στις εξετάσεις των ΕΠΑΛ (όπως και των ΓΕΛ) θα οδηγήσει ένα μέρος του μαθητικού δυναμικού προς την έξοδο από τις λυκειακές σπουδές, για να «πέσουν στην αγκαλιά» της πρόωρης κατάρτισης και της ανήλικης μαθητείας των ΕΣΚ, αφού όχι μόνο δεν έχουν ληφθεί  σοβαρά κι αποτελεσματικά αντισταθμιστικά μέτρα υποστήριξης των πιο αδύναμων μαθητών, αλλά και υπονομεύεται συστηματικά η εναλλακτική ενισχυτική διδασκαλία σε Γλώσσα και Μαθηματικά, που πραγματοποιείται από το 2018 στο πλαίσιο του προγράμματος «Μια νέα αρχή στα ΕΠΑΛ (ΜΝΑΕ)» στην Α΄ τάξη.

4.      Με το ν. 4763/20 θεσμοθετείται η «πρόσβαση» των αποφοίτων ΙΕΚ στα ΑΕΙ με «κατατακτήριες» εξετάσεις. Με αυτή τη διαδικασία θα επιχειρηθεί  αφενός να πληγεί το δημόσιο πανεπιστήμιο με την «ισοτίμηση» των ακαδημαϊκών σπουδών με την κατάρτιση και αφετέρου να δοθεί ένα διαφημιστικό ατού στα ιδιωτικά ΙΕΚ. Να σημειώσουμε ότι η δυνατότητα αυτή μπορεί στην πράξη να είναι στην πράξη εικονική, αφού όπως δήλωσε η ίδια η Υπουργός στους πρυτάνεις το ποσοστό μπορεί να είναι από 0-5% !! Παράλληλα, αφαιρείται το «αποκλειστικό» της δυνατότητας που είχαν μόνο οι απόφοιτοι των ΕΠΑΛ έναντι των ΙΕΚ, δηλ. η δυνατότητα που είχε ο απόφοιτος του ΓΕΛ να γραφτεί για την απόκτηση ειδικότητας στη Β΄ τάξη των ΕΠΑΛ και να οδηγηθεί από εκεί στην τριτοβάθμια εκπαίδευση μέσω των ειδικών Πανελλαδικών εξετάσεων. Να θυμίσουμε ότι τα ΙΕΚ ως ινστιτούτα αρχικής κατάρτισης με το δικό τους σημαντικό ρόλο στο σύστημα της ΕΕΚ, μέχρι το ν.4763/20 ανήκαν από την ίδρυσή τους στο μη τυπικό εκπαιδευτικό σύστημα.

5.      Η καθιέρωση της βαθμολογικής βάσης στις εισαγωγικές εξετάσεις  (νέο νομοσχέδιο ΥΠΑΙΘ) και με δεδομένο το γεγονός ότι ο συντελεστής της βάσης που θα θέτουν οι πανεπιστημιακές σχολές προβλέπεται να είναι κοινός για τους αποφοίτους ΓΕΛ-ΕΠΑΛ, θα πλήξει αρκετά και τα ΕΠΑΛ, ίσως και περισσότερο από τα ΓΕΛ σε ορισμένους τομείς όπου υπήρχαν χαμηλότερες βάσεις. Είναι δεδομένο πως οι θέσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση θα μειωθούν, άρα τα ΕΠΑΛ θα χάσουν και από αυτό το λόγο μαθητικό δυναμικό.

6.      Με το νέο νομοσχέδιο του ΥΠΑΙΘ, που τέθηκε σε διαβούλευση, θεσμοθετείται η κατάθεση παράλληλου μηχανογραφικού για τα ΙΕΚ από τους/τις υποψηφίους. Γίνεται προσπάθεια με αυτό να «χρυσωθεί το χάπι» του αποκλεισμού των υποψηφίων από την πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση αλλά και να μην οδηγούνται οι απόφοιτοι των ΓΕΛ σε εγγραφή στα ΕΠΑΛ για την απόκτηση ειδικότητας, αφού επιχειρείται με το μηχανογραφικό να δοθεί  εντύπωση στους απόφοιτους ότι πρόκειται για σπουδές που «μοιάζουν σαν τριτοβάθμια». Κι αν δεν περάσουν στα δημόσια λόγω χαμηλότερου βαθμού απολυτηρίου, υπάρχουν και τα ιδιωτικά (ΙΕΚ, κολέγια). Εκεί  η βάση υπολογίζεται σε ευρώ…

7.      Με το νέο νομοσχέδιο, επίσης, προωθείται ο ουσιαστικός αποκλεισμός από την πρόσβαση στα ΑΕΙ υποψηφίων από τα Εσπερινά Λύκεια (ΓΕΛ-ΕΠΑΛ) με τη θεσμοθέτηση κοινής Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής ανάμεσα σε ημερήσια και εσπερινά σχολεία!! Η «άνθηση» κυρίως των εσπερινών ΕΠΑΛ την προηγούμενη περίοδο, τα οποία αύξησαν το μαθητικό τους δυναμικό από 20.679 το σχολ. έτος 2017-18 σε 28.739 το 2020-21 (αύξηση 39%) τίθεται και εδώ στο στόχαστρο.

8.      Τέλος, η δημιουργία των πρότυπων ΕΠΑΛ, της πιθανής διόγκωσής τους  σε μαθητικό δυναμικό έναντι των υπολοίπων σε κάθε νομό που πιθανά γι΄ αυτό το λόγο θα συρρικνωθούν ή θα κλείσουν, αλλά και η ανακατανομή των ειδικοτήτων σε ΕΠΑΛ, ΕΣΚ, ΙΕΚ, που επίσης προβλέπει ο νέος νόμος 4763/20, θα οδηγήσουν αντικειμενικά στη μείωση του μαθητικού δυναμικού των ΕΠΑΛ.

Δεν θα έλεγα ότι είναι και λίγα αυτά τα μέτρα για να μειωθούν οι μαθητές και οι μαθήτριες στα ΕΠΑΛ. Ό,τι δεν κατάφερε η κυβέρνηση με το νομοσχέδιο Μαΐου του 2020, με τη διάταξη του ηλικιακού και θεσμικού κόφτη εγγραφών, επιχειρεί να το καταφέρει με τις παραπάνω διατάξεις.

Θα τους αφήσουμε;

Αθήνα, 15/1/21

 

 * κυκλώνας = η εκπαιδευτική πολιτική της ΝΔ.